RAMAZAN AYININ FƏZİLƏTİ BARƏSİNDƏ PEYĞƏMBƏRİN XÜTBƏSİ

(XÜTBEYİ-ŞƏBANİYYƏ)

Xütbeyi-şəbaniyyə ramazan ayının fəziləti barəsində Peyğəmbərdən (s) nəql olunmuş bir xütbədir. Bu xütbə şəban ayının son cümə günündə söyləndiyinə görə xütbeyi-şəbaniyyə (Şəban ayı xütbəsi) adı ilə tanınmışdır. Xütbədə müsəlmanlar onlara tabe olan şəxslərin, onlardan asılı olan və onlara ehtiyacı olan insanların halına düzgün yanaşmağa, gözə, qulağa və dilə nəzarət etməyə, Quran oxumağa, Peyğəmbərə salavat göndərməyə və qiyamət gününü xatırlamağa dəvət olunurlar. Xütbənin sonunda Peyğəmbər (s) Həzrət Əlinin verdiyi suala cavab verərək bildirir ki, ramazan ayında ən fəzilətli əməl günahlardan uzaq olmaqdır.

Bu xütbəni İmam Rza (ə) özündən əvvəlki imamlar yolu ilə İmam Əliyə çatan sənəd silsiləsi ilə Peyğəmbərdən (s) nəql etmişdir. Xütbənin ən qədim mənbəyi İbn Uqdə Kufinin (v. h. q. 332 – m. 944) yazdığı “Əmirülmöminin əleyhissəlamın fəzilətləri” kitabıdır. Xütbənin nəql olunduğu digər mühüm mənbələr bunlardır: 1. “Üyunu əxbarir-Rza (ə)” (c. 1, s. 295-297, Şeyx Səduq); 2. “Əmali” (s. 93-96, Şeyx Səduq); 3. “İqbal” (c.1, s. 2, 3, Seyid ibn Tavus).

Şeyx Abbas Qummi də “Məfatihul-cinan” kitabında bu xütbənin böyük bir hissəsini “Mübarək ramazan ayının fəziləti” bölməsinin əvvəlində Şeyx Səduqun “Əmali” əsərindən nəql etmiş və onun sənədini mötəbər hesab etmişdir.

XÜTBƏNİN MƏTNİ

Şeyx Səduq mötəbər bir sənədlə İmam Rzadan, onun atalarından və Həzrət Əlidən (Ona və övladlarına salam olsun!) rəvayət edir: “Peyğəmbər (s) bir gün bizə xütbə söylədi və dedi: “Ey insanlar! Həqiqətən, Allahın ayı bərəkət, rəhmət və məğfirətlə (bağışlanma) sizə tərəf gəlməkdədir. O, Allah yanında ayların ən fəzilətlisidir. Onun günləri günlərin, gecələri gecələrin, saatları isə saatların ən fəzilətlisidir. O elə bir aydır ki, siz o ayda ilahi ziyafətə (qonaqlığa) dəvət olunmuş və ilahi kəramətdən faydalananların (övliyaların) zümrəsində qərar tutmusunuz. O ayda nəfəsləriniz təsbih (zikr), yuxunuz ibadət, əməliniz məqbul, duanız isə müstəcabdır (qəbuldur). Buna görə də sədaqət dolu niyyətlərlə, pak və təmiz qəlblə Rəbbinizdən oruc tutmaq və Quran oxumaqda sizə müvəffəqiyyət verməsini istəyin. Çünki bu böyük ayda ilahi məğfirətdən (bağışlanmadan) məhrum olan şəxs, həqiqətən, bədbəxtdir. Bu ayda ac-susuz qalmaqla qiyamət gününün aclığını və susuzluğunu xatırlayın! Fəqirlərinizə və miskinlərinizə sədəqə verin, böyüklərinizə ehtiram edin, kiçiklərinizə qarşı mərhəmətli olun, qohumlarınızla əlaqə yaradın, dilinizi qoruyun, baxılması halal olmayan hər şeydən gözlərinizi, qulaq asılması halal olmayan sözlərdən isə qulaqlarınızı qoruyun! Camaatın yetimlərinə rəhm edin ki, sizin də yetimlərinizə rəhm etsinlər. Günahlarınızdan Allaha tövbə edin və namaz vaxtlarında dua ilə əllərinizi Ona tərəf qaldırın. Çünki o vaxtlar saatların ən fəzilətlisidir ki, Allah-Taala o vaxtlarda Öz bəndələrinə rəhmətlə baxar, bəndələr öz sirlərini Ona bildirdikdə onlara cavab verər, Onu çağırdıqda  onlara “Ləbbeyk” (“Nə əmriniz var? Əmrinizə hazıram”) – deyər və Ona dua etdikdə (Ona yalvarıb-yaxardıqda) onları cavabsız qoymaz.

Ey insanlar! Canlarınız əməllərinizin girovundadır, onları istiğfarınızla azad edin. Çiyinlərinizdə günahlarınızdan ibarət ağır bir yük vardır, onu uzun səcdələrinizlə yüngülləşdirin. Bilin ki, Allah-Taala namazqılanlara və səcdəedənlərə əzab verməyəcəyinə və insanlar Rəbbülaləminin hüzurunda dayanacaqları gün onları atəşlə qorxutmayacağına dair Öz izzətinə and içmişdir.

Ey insanlar! Sizdən kim bu ayda oruc tutan möminə iftar verərsə, bununla Allah yanında onun üçün bir qul azad etməyin savabı yazılar və onun keçmiş günahları bağışlanar”.

Deyildi: “Ey Allahın Elçisi! Bizim hamımızın bunu etməyə gücü yoxdur”.

Peyğəmbər buyurdu: “Bir xurmanın yarısı ilə də olsa, atəşdən qorunun! Bir qurtum su ilə də olsa, atəşdən qorunun!

Ey insanlar, sizdən kim bu ayda öz əxlaqını gözəlləşdirərsə, ayaqlar Siratın üzərində sürüşəcəyi gün o, Siratdan keçər. Kim bu ayda öz xidmətçisinin işini yüngülləşdirərsə, Allah da onun sorğu-sualını yüngülləşdirər. Kim bu ayda şər işindən vaz keçərsə, Allahla görüşdüyü gün (qiyamət günü) Allah da Öz qəzəbini ondan uzaqlaşdırar. Kim bu ayda bir yetimi əzizləyərsə, Allah da qiyamət günündə onu əziz tutar. Kim bu ayda öz qohumu ilə əlaqə yaradarsa, Allah da qiyamət günü onu Öz rəhmətinə qovuşdurar. Kim bu ayda qohumu ilə əlaqəni kəsərsə, Allah da qiyamət günü ondan Öz rəhmətini kəsər. Kim bu ayda bir müstəhəb namaz qılarsa, Allah onun Cəhənnəm atəşindən azad olunmasına hökm verər. Kim bu ayda bir vacib namaz əda edərsə, ona digər aylarda yetmiş vacib namaz qılan şəxsin savabı verilər. Kim bu ayda mənə daha çox salavat göndərərsə, əməl tərəziləri yüngül gəldiyi gün Allah onun əməl tərəzisini ağırlaşdırar. Kim bu ayda bir Quran ayəsi oxuyarsa, ona digər aylarda Quranı xətm edən şəxsin savabı verilər.

Ey insanlar! Bu ayda Cənnətlərin qapıları açıqdır. Rəbbinizdən istəyin ki, bu qapıları sizin üzünüzə bağlamasın; bu ayda Cəhənnəm atəşinin qapıları bağlıdır, Rəbbinizdən istəyin ki, bu qapıları sizin üzünüzə açmasın. Bu ayda şeytanların əlləri bağlıdır; Rəbbinizdən istəyin ki, şeytanları sizə hakim etməsin”.

Əmirülmöminin Əli (ə) dedi: “Ayağa qalxdım və soruşdum: “Ey Allahın Elçisi, bu ayda yerinə yetiriləcək ən fəzilətli əməl hansıdır?” Peyğəmbər (s) cavab verdi: “Ey Əbəlhəsən, bu ayda ən fəzilətli əməl Allahın haram etdiyi işlərdən qorunmaqdır! …” (“Əmali”, s. 93-96, Şeyx Səduq)

XÜTBƏNİN XÜLASƏSİ

1. Bu ayda oruc tutmağın və bəzi ibadətlərin savabının sayılması.

2. Bağışlanmaqdan və ilahi rəhmətdən məhrum olmamağın ciddiyyətlə tövsiyə olunması.

3. Allahın rəhmət qapılarının açılması.

4. Şeytanların əllərinin bağlanması.

5. Oruc tutmağın əxlaqına riayət olunması.

6. Qiyamət gününün aclıq və susuzluğunun xatırlanması.

7. İnsanın iradəsinə və hökmünə tabe vəziyyətdə olanların, ehtiyacı olanların və yaşlıların halına yanmalı və vəziyyətlərinə uyğun kömək etməli.

8. Silei-rəhm etmək.

9. Bir xurmanın yarısı və bir qurtum su ilə də olsa iftar vermək.

10. Gözə, qulağa və dilə nəzarət etmək.

11. Namaza, tövbə, dua və istiğfar etməyə xüsusi diqqət etmək.

12. Quran oxumaq.

13. Peyğəmbərə (s) çox salavat göndərmək.

14. Mərdimazarlıq, zalımlıq və qəddarlığı tərk etmək.

15. Xoşxasiyyət və mülayim olmaq.

Diqqət: Şeyx Səduq (Allahın rəhməti onun üzərinə olsun!) rəvayət edir ki, ramazan ayı daxil olduqda Peyğəmbər (s) bütün əsirləri azad edər və hər bir dilənçiyə də onun istədiyini verərdi.

Mütərcim və tərtibatçı: XƏYYAM QURBANZADƏ

BƏYANAT (1443-2022)

MƏRHUM DİNİ RƏHBƏR AYƏTULLAH SEYİD FƏZLULLAHIN MÜƏSSİSƏSİNDƏKİ ŞƏRİ

HEYƏT: “2 APREL ŞƏNBƏ GÜNÜ MÜBARƏK RAMAZAN AYININ İLK GÜNÜDÜR!”

Mərhum dini rəhbər Ayətullah Seyid Fəzlullahın müəssisəsindəki şəri heyət bəyanat vermiş və o bəyanatda şənbə gününə təvafüq edən 2022-ci il aprel ayının 2-sinin 1443-cü il mübarək ramazan ayının ilk günü olduğunu elan etmişdir. Bəyanatda deyilir: “Hicri-qəməri təqvimi ilə 1443-cü ilin ramazan ayının hilalı miladi təqvimi ilə 2022-ci il aprel ayının 1-i cümə günü Qrinviç saatı ilə 06:24-də, yəni Beyrut şəhəri yerli saatla 09:24-də (Bakı vaxtı ilə 10:24-də) doğacaqdır.

Sxemdə göründüyü kimi cümə günü axşam (yəni cümə günündən şənbə gününə keçən gecə) Şimali və Mərkəzi Amerikanın qərb tərəfində (çəhrayı rəngdə yerləşən ölkələrdə) hava tam buludsuz olduğu və təcrübəli bir müşahidəçi tərəfindən izləndiyi halda bu hilalı adi gözlə, Şimali və Cənubi Amerikanın bir çox bölgələrində və Afrikanın az bir hissəsində (şimal-qərbində) teleskopla görmək mümkün olacaq. (Sxemdə tünd göy rəngdə yerləşən ölkələr nəzərdə tutulur). Buna əsasən hilalın göründüyü regionlarla gecənin bir hissəsində olsa da, müştərək olan regionlarda (İran və Azərbaycan da həmin regionlara daxildir) 2022-ci il aprel ayının 2-si şənbə günü mübarək ramazan ayının ilk günüdür. (Aprel ayının 1-i cümə günü axşam niyyət axşamıdır.) Bu, S. M. Fəzlullahın “gecənin bir hissəsində olsa da, müştərək olduğumuz hər hansı bir ölkədə və ya məntəqədə hilalın yaxınlaşdırıcı cihazlarla belə görünməsi kifayət edir” fiqhi əsasına uyğundur.

Allahdan istəyirik ki, bu ayı İslam dünyası üçün xeyirli və bərəkətli qərar versin, müsəlmanların sözünü bir yerə toplasın və mövqelərini birləşdirsin, onların cəmiyyətindən fitnə-fəsadı aparsın və ölkələrini sionistlərin, Amerikanın, Böyük Britaniyanın, Atlantika İttifaqının (NATO), digər istismarçı qüvvələrin işğalından və yerli zalımların zülmündən azad etsin!”

Allahdan istəyirik ki, bu ay bütün azərbaycan müsəlmanları arasında xeyirə və haqqa açılış ayı olsun! AMİN!

İzah: Bəyanata və 2022-ci il ramazan ayı hilalının sxeminə diqqət etməklə məlum olur ki, 1 aprel axşam Günəş batarkən bizim ölkənin üfüqündə ayparanın görünməsi qeyri-mümkündür. Lakin gecənin bir hissəsində olsa da, müştərək olduğumuz ölkələrin birində – tünd göy rəngdə yerləşən ölkələrə baxın – ayparanın teleskopdan istifadə etməklə görünməsinin mümkünlüyü ilə Seyid Fəzlullahın fitvasına əsasən bizim üçün də ramazan ayının əvvəli sübuta yetmiş olur.

Bu elana əsasən aprel ayının 19-dan 20-nə, 21-dən 22-nə və 23-dən 24-nə keçən gecələr Əhya gecələridir. Aprelin 23-dən 24-nə keçən gecə isə mübarək Qədr gecəsidir.

  “MİLLİ GÖRÜŞ-SABİQUN” HƏRƏKATI

Qırmızı rəng: hilalın görünməsinin qeyri-mümkün olduğu bölgələr.

Rəngsiz: hilalın görünməsinin qeyri-mümkün olduğu bölgələr.

Tünd göy: hilalı yalnız teleskopdan istifadə etməklə görmək mümkündür.

Çəhrayı (gülü, açıq gül rəngli): hilalı teleskopdan istifadə etməklə, hava tam buludsuz olduğu və təcrübəli bir müşahidəçi tərəfindən izləndiyi halda adi gözlə görmək mümkündür.

Yaşıl: hilalın adi gözlə görünməsinin mümkün olduğu bölgələr.

MƏĞRİB VAXTININ DAXİL OLMASINDA ELMİN VƏ ALİMLƏRİN (ÜLƏMANIN) RƏYİ-2

(Elm və şəriətin ölçülərinə uyğun olaraq məğrib (şam) namazının vaxtı)

MÜASİR FƏQİHLƏRİN RƏYİ

Məğrib namazının vaxtının diskin üfüqdən aşağı düşməklə daxil olduğuna qail olan müasir fəqihlərlə həmfikir olan ən görkəmli fəqihlərdən biri Seyid Mühəmmədhüseyn Fəzlullahdır. Ustadı Seyid Xoyi[1], həmçinin Seyid Həkimin[2] söylədiyi fikrə istinad etmiş və şəri qürub (Günəşin şəri baxımdan batmış hesab olunması) haqqında ona verilən suala belə cavab vermişdir: “Bizim fikrimiz Seyid Xoyi, Seyid Həkim və bir çox alimlərin fikri kimidir. O fikir də bundan ibarətdir ki, qürub (Günəşin batması) şərq tərəfdəki qırmızılığın gözdən itməsi ilə yox, Günəşin diskinin üfüqdən aşağı düşməsi ilə həqiqət tapır”[3]. Oxumağa davam et

MƏĞRİB VAXTININ DAXİL OLMASINDA ELMİN VƏ ALİMLƏRİN (ÜLƏMANIN) RƏYİ-1

(Elm və şəriətin ölçülərinə uyğun olaraq məğrib (şam) namazının vaxtı)

Həqiqətən, namaz vaxtlarının açıqlanmasında Günəşin hərəkəti əsas götürülür. Belə ki, Günəş bizim üçün ulduz şəklində işıq olaraq yox, disk şəklində görünür. Bunu belə ifadə edə bilərik ki, Günəş batdıqda onun üst tərəfinin tamamən üfüqün altında gizlənməsi, belə ki, onun büsbütün gözdən itməsi lazımdır. Günəş doğarkən də vəziyyət belədir. Diskin daha çox hissəsi üfüqün altında qalmasına baxmayaraq, onun yalnız üst tərəfinin üfüqdən çıxması kifayət edir. Oxumağa davam et

RAMAZAN DUASI

SƏHİFEYİ-SƏCCADİYYƏNİN 44-CÜ DUASI

RAMAZAN AYI DAXİL OLDUQDA OXUDUĞU DUA

Ehsanına şükür edənlərdən olub xeyirxahların mükafatı ilə mükafatlandırılaq deyə Özünə həmd etməyin yolunu bizə göstərən və bizi həmd əhlindən qərar verən Allaha həmd olsun!

Bizə Öz dinini hədiyyə edən, bizi Öz şəriəti ilə səciyyələndirən, neməti ilə ehsan yollarında Onun razılığına doğru yerimək üçün o yolları bizə tanıtdıran Allaha həmd olsun! Elə bir həmd ki onu bizdən qəbul etsin və onunla bizdən razı olsun.

Oruc ayı, İslam ayı, təmizlik ayı, günahların bağışlanması ayı, (gecələr ibadətə) qiyam (qalxış) ayı olan Öz ayı olan ramazanı bu yollardan biri kimi qərarlaşdıran Allaha həmd olsun! Oxumağa davam et

ЗАЯВЛЕНИЕ (1441-2020)

ШАРИАТСКИЙ СОСТАВ УЧРЕЖДЕНИЯ ПОКОЙНОГО

РЕЛИГИОЗНОГО ЛИДЕРА АЯТОЛЛЫ СЕЙЙИДА МУХАММАДА ХУСЕЙНА ФАДЛАЛЛЫ ЗАЯВИЛ: «ПЯТНИЦА 24 АПРЕЛЯ 2020 ГОДА (1441 ГОД ХИДЖРЫ) – ПЕРВЫЙ ДЕНЬ

СВЯЩЕННОГО МЕСЯЦА РАМАДАН!» 

Шариатский состав учреждения Аяталлы Сеййида Фадлаллы, опираясь на основные принципы фикха[1] покойного и точные астрономические подсчеты, объявил первым днем месяца Рамадан 1441 года 24 апреля 2020 года, соответствующий пятому дню недели. В заявлении говорится: «Новолуние месяца Рамадан 1441 года хиджры (2020 г. по христианскому летоисчислению) родится в четверг 23 апреля в 02:26 по Гринвичу, то есть в 05:26 по местному времени Бейрута (06:26 по бакинскому времени).

В ночь с четверга на пятницу молодой месяц можно будет увидеть в нижеследующем порядке: Oxumağa davam et